«Δεν νοείται η Κύπρος, κράτος-μέλος της ΕΕ, πενήντα χρόνια μετά την τραγωδία του ‘74 να παραμένει διαιρεμένη» τόνισε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, επισημαίνοντας στην εβδομαδιαία του ανασκόπηση που δημοσιεύει στο Facebook ότι αυτές τις ημέρες και ώρες, ο Ελληνισμός θυμάται την κυπριακή πληγή που παραμένει ανοιχτή και επώδυνη επί μισό αιώνα.
Ο κ. Μητσοτάκης εξέφρασε την ευχή και την ελπίδα να καθίσουν στο τραπέζι οι δύο κοινότητες και να βρεθεί λύση για το Κυπριακό στο πλαίσιο των αποφάσεων του ΟΗΕ. Απαράβατος όρος είναι ότι «ενδεχόμενη συμφωνία θα αναγνωρίζει μια κυριαρχία, μια ιθαγένεια, μια διεθνή προσωπικότητα».
Η εβδομαδιαία ανασκόπηση που έκανε ο Μητσοτάκης
Καλημέρα σε όλες και όλους. Αυτές τις ημέρες και ώρες, ο Ελληνισμός παντού στον κόσμο θυμάται την κυπριακή πληγή που παραμένει ανοιχτή και επώδυνη επί μισό αιώνα. Όπως είπα και στον Πρόεδρο Ερντογάν κατά την πρόσφατη συνάντησή μας στην Ουάσινγκτον, δεν νοείται η Κύπρος, κράτος-μέλος της ΕΕ, πενήντα χρόνια μετά την τραγωδία του ‘74 να παραμένει διαιρεμένη. Ευχή και ελπίδα μας είναι οι δύο κοινότητες να αξιοποιήσουν τη νέα ευκαιρία που παρουσιάζεται και να καθίσουν στο τραπέζι για να βρεθεί λύση στο πλαίσιο των αποφάσεων του ΟΗΕ, υπό τον απαράβατο όρο ότι ενδεχόμενη συμφωνία θα αναγνωρίζει μια κυριαρχία, μια ιθαγένεια, μια διεθνή προσωπικότητα. Σε αυτήν την προσπάθεια, οι Κύπριοι αδελφοί μας έχουν την συμπαράσταση και τη στήριξη της Ελλάδας.
Να έρθω τώρα στη ανασκόπηση των «μεγάλων» και των «μικρών» ειδήσεων από το κυβερνητικό έργο της εβδομάδας. Σας προετοιμάζω, αυτή η ανασκόπηση θα είναι μεγάλη!
Ξεκινώ από τη νέα παρέμβαση μας για την ελάφρυνση των λογαριασμών ρεύματος. Το τελευταίο διάστημα, σε όλη τη νοτιοανατολική Ευρώπη, παρατηρείται μια τεράστια έξαρση των τιμών στη χονδρική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας εξαιτίας της μεγάλης ζήτησης που προκαλεί η παρατεταμένη ζέστη, αλλά και λόγω των στρεβλώσεων της ευρωπαϊκής αγοράς ενέργειας. Αυτό θα οδηγούσε σε «φουσκωμένους» λογαριασμούς τον Αύγουστο, ενώ οι παραγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας από φυσικό αέριο σημειώνουν ουρανοκατέβατα κέρδη. Έτσι, αποφασίσαμε να επιβάλουμε για τους επόμενους δύο μήνες ένα έκτακτο τέλος στους παραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας από φυσικό αέριο -το ύψος του θα καθοριστεί τέλος Ιουλίου- και να χρησιμοποιήσουμε τα έσοδα αυτά για να επιδοτηθούν όσοι είναι συμβεβλημένοι σε πράσινα και κίτρινα τιμολόγια, χωρίς εξαίρεση πρώτης και δεύτερης κατοικίας, σε πρώτη φάση για τον μήνα Αύγουστο.
Θυμίζω ότι ήδη έχουμε διαθέσει πάνω από 10 δισ. ευρώ τις εποχές της μεγάλης αύξησης των τιμών του ρεύματος και ότι ο ελληνικός μηχανισμός για τη διακράτηση των υπερκερδών έγινε ευρωπαϊκή πολιτική. Θα συνεχίσουμε να δίνουμε τη μάχη και σε ευρωπαϊκό επίπεδο για να γίνει πιο δίκαιη και ανταγωνιστική η ενιαία αγορά ενέργειας. Ενώ, με ρύθμιση που ήδη ψηφίζεται στη Βουλή, θα φορολογήσουμε τα υπερκέρδη των διυλιστηρίων του 2023 και το σεβαστό ποσό που προκύπτει, γύρω στα 300 εκ. ευρώ, θα δοθεί για να στηρίξουμε χαμηλοσυνταξιούχους που δεν είδαν αύξηση στη σύνταξή τους, επειδή ακόμα επιβαρύνονται με προσωπική διαφορά.
Ολοκληρώθηκε η διαβούλευση ενός πολύ σημαντικού νομοσχεδίου με αντικείμενο την Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση. Εδώ και 30 χρόνια δεν είχε γίνει καμία ουσιαστική παρέμβαση σε αυτόν τον κρίσιμο τομέα δημόσιας υγείας. Πάμε να δούμε τι αλλάζει: Όλες οι υπάρχουσες υπηρεσίες Ψυχικής Υγείας του ΕΣΥ εντάσσονται πλέον στο Εθνικό Δίκτυο Υπηρεσιών Ψυχικής Υγείας που διαρθρώνεται σε Περιφερειακά Δίκτυα υπαγόμενα στις Διοικήσεις των Υγειονομικών Περιφερειών υπό ενιαία υπηρεσιακή, ιατρική και νοσηλευτική διεύθυνση. Παράλληλα, δημιουργείται ο Εθνικός Οργανισμός Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων όπου θα ενταχθούν όλοι οι εγκεκριμένοι δημόσιοι οργανισμοί και φορείς θεραπείας των εξαρτήσεων, με απόλυτο σεβασμό των θεραπευτικών επιλογών του καθενός.
Στόχος της μεταρρύθμισης είναι η αναδιάρθρωση του συστήματος οργάνωσης και διοίκησης των υπηρεσιών ψυχικής υγείας αλλά και ο εκσυγχρονισμός του νομοθετικού πλαισίου, ώστε να επιτυγχάνεται έγκαιρη και σωστή διάγνωση των ψυχικών διαταραχών, η απρόσκοπτη και ισότιμη πρόσβαση των πολιτών σε όλες τις αναγκαίες υπηρεσίες κοντά στην κατοικία τους, η αποασυλοποίηση, η πρόληψη παραβατικών συμπεριφορών των ανηλίκων και η αποτελεσματική καταπολέμηση του στίγματος.
Θα πούμε περισσότερα κατά τη συζήτηση του νομοσχεδίου στη Βουλή. Εντωμεταξύ αντιμετωπίζουμε όσο πιο γρήγορα γίνεται απαράδεκτες καταστάσεις -ελεεινές υποδομές για πάσχοντες και προσωπικό- σαν αυτές που αποκαλύφθηκαν τον περασμένο Οκτώβριο στην Ψυχιατρική Κλινική στο Νοσοκομείο «Κωνσταντοπούλειο-Αγία Όλγα» της Νέας Ιωνίας. Είχε ζητηθεί τότε αμέσως η παραίτηση της διοίκησης και η κλινική έκλεισε για να ανακαινιστεί. Μόλις έξι μήνες μετά, η Ψυχιατρική Κλινική παραδόθηκε πλήρως ανακαινισμένη προς χρήση, χάρη στην αγαστή συνεργασία Υπουργείου, νέας διοίκησης και Δημοτικής Αρχής. Άλλο ένα «επαναστατικό αυτονόητο» από τα πολλά που έχει ανάγκη η Ελλάδα.
Επιπλέον από την αρχή του έτους ενισχύσαμε το «Κωνσταντοπούλειο-Αγία Όλγα» με 34 γιατρούς και νοσηλευτές, ενώ θα προστεθούν και άλλοι 15 νοσηλευτές μέσα σε αυτό το καλοκαίρι. Εκκρεμεί, απ’ ό,τι πληροφορήθηκα, η τοποθέτηση παιδιάτρου στη Μαιευτική Κλινική, αλλά καταβάλλονται προσπάθειες να βρεθεί λύση, όπως και σε όλες τις άλλες περιπτώσεις όπου υπάρχουν κενά.
Θέλουμε και προσπαθούμε να κάνουμε πιο θελκτικό το ΕΣΥ για τους γιατρούς, τόσο με περαιτέρω αύξηση των αποδοχών τους, όσο και με άλλες παρεμβάσεις που όμως θέλουν χρόνο για να αποδώσουν. Γι’ αυτό παίρνουμε και μέτρα αμέσου αποδόσεως, όπως η πρόσκληση σε ιδιώτες γιατρούς σε περιοχές όπου το τοπικό νοσοκομείο έχει ελλείψεις προσωπικού σε συγκεκριμένες ειδικότητες -παρά τις διαδοχικές προκηρύξεις θέσεων- να κάνουν, φυσικά με αμοιβή, δύο με τρεις εφημερίες τον μήνα.
Έτσι, οι συνάδελφοί τους στο ΕΣΥ δεν θα επιβαρύνονται σε υπερβολικό βαθμό, γεγονός που τους ωθεί ευκολότερα σε παραίτηση. Τονίζω ότι αυτό το μέτρο είναι απολύτως έκτακτο και όχι σε μόνιμη βάση. Τους καλώ να ανταποκριθούν, θυμίζοντας απλώς ότι βάσει της κείμενης νομοθεσίας και ο ιδιώτης γιατρός αποτελεί μέρος του ΕΣΥ. Και θέλω να συγχαρώ και τον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο για την πρωτοβουλία του να προσφέρει έκτακτο επίδομα 1000 ευρώ σε όποιον ιδιώτη γιατρό καλύπτει τις ανάγκες του ΕΣΥ.
Από τις καλές ειδήσεις της εβδομάδας, να αναφέρω τη νέα αναβάθμιση του αξιόχρεου του ελληνικού Δημοσίου από σταθερό σε θετικό από τον οίκο αξιολόγησης Scope Ratings, σε συνέχεια της αντίστοιχης αναβάθμισης από την Standard & Poor’s τον περασμένο Απρίλιο. Στην έκθεσή της Scope επισημαίνεται η ταχεία μείωση του δημόσιου χρέους, η επίτευξη ισχυρών πλεονασμάτων, η μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων σε συνδυασμό με την αποεπένδυση από τις συστημικές τράπεζες και την υιοθέτηση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων που ενισχύουν την ανθεκτικότητα και την αναπτυξιακή δυναμική της οικονομίας.
Προς αυτήν την κατεύθυνση θα λειτουργήσει και η συγκρότηση του 5ου τραπεζικού πυλώνα, μετά τη συγχώνευση της Attica Bank και της Παγκρήτιας Τράπεζας. Τα προβλήματα που αντιμετώπιζαν τα δύο πιστωτικά ιδρύματα ήταν πολλά και απειλητικά για τη συνέχιση της ύπαρξής τους. Η λύση που επιτεύχθηκε ήταν η βέλτιστη, καθώς εξουδετερώνει τον κίνδυνο τυχόν κατάρρευσής τους, διασφαλίζει καταθέτες και επιχειρήσεις προστατεύοντας την αξία της συμμετοχής του δημόσιου στη μία εξ αυτών. Ακόμη, η συγκρότηση του νέου ισχυρού τραπεζικού πυλώνα, όπως επισημαίνει ο διοικητής της ΤτΕ, θα ενισχύσει τον ανταγωνισμό με θετική επίδραση στο κόστος και την ποιότητα των τραπεζικών υπηρεσιών και θα συμβάλει στη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων. Η συμφωνία για την αύξηση μετοχικού κεφαλαίου της Attica Bank και τη συγχώνευσή της με την Παγκρήτια Τράπεζα θα κατατεθεί στη Βουλή προς κύρωση.
Δεύτερη καλή είδηση, η θετική πορεία των μεγεθών της ελληνικής αγοράς εργασίας που αναγνωρίζεται επισήμως και από τον ΟΟΣΑ. Σύμφωνα με την πρόσφατη έκθεσή του, στην Ελλάδα μετά το 2019 καταγράφηκε η μεγαλύτερη μείωση στην εργασιακή ανασφάλεια και κατόπιν στην Ισπανία -πάνω από 8 ποσοστιαίες μονάδες- με αποτέλεσμα να μειωθεί η ψαλίδα με τον μέσο όρο των χωρών του ΟΟΣΑ. Και αυτό οφείλεται στη σημαντική υποχώρηση της ανεργίας (από το 18% το 2019 κοντά στο 10% τον Απρίλιο του 2024), ενώ η συμμετοχή στο εργατικό δυναμικό κατέγραψε αύξηση πάνω από το 2% μεταξύ του 2019 και τον Απρίλιο φέτος.
Τα τελευταία 5 χρόνια δημιουργήθηκαν πάνω από 400.000 νέες θέσεις εργασίας, ο κατώτατος μισθός αυξήθηκε κατά 28%, ο μέσος μισθός κατά 20%, ενώ το χαμηλότερο ωρομίσθιο αυξήθηκε κατά 21%, περισσότερο απ’ ό,τι στις άλλες χώρες του ΟΟΣΑ. Δεν τα αναφέρω για να πανηγυρίσω, γνωρίζω ότι οι μισθοί στην Ελλάδα είναι ακόμα χαμηλοί και έχουμε δρόμο για να συγκλίνουμε με τον μέσο όρο στην υπόλοιπη ΕΕ. Θα συνεχίσουμε απαρέγκλιτα τις πολιτικές μας για να υλοποιήσουμε τη δέσμευσή μας για κατώτατο μισθό στα 950 ευρώ και μέσο μισθό στα 1500 ως το τέλος του 2027.
Και επειδή ορισμένοι από την αντιπολίτευση επιμένουν να διακινούν fake news για την 6ήμερη εργασία, επικαλούμαι τα στοιχεία της ΕΡΓΑΝΗ που αφορούν στην εφαρμογή του μέτρου της έκτακτης βάρδιας εργασίας σε επιχειρήσεις συνεχούς λειτουργίας με κυλιόμενες βάρδιες, κατά το πρώτο 15νθήμερο του Ιουλίου. Ούτε 1 στις 1000 επιχειρήσεις, περίπου το 0,076% του συνόλου, είναι όσες υπέβαλαν αίτηση για να κάνουν χρήση αυτής της δυνατότητας και πληρούν τις προϋποθέσεις του νόμου. Σε κάθε άλλη περίπτωση, αν δηλαδή δεν το δήλωσαν στην ΕΡΓΑΝΗ ή δεν πληρούσαν τις προϋποθέσεις και εφάρμοσαν τη ρύθμιση, η παρασχεθείσα εργασία κρίνεται ως παράνομη και ισχύουν οι συνέπειες του νόμου. Οι διασταυρωτικοί έλεγχοι συνεχίζονται για να μην επιτρέψουμε την καταστρατήγηση του μέτρου.
Θέλω να αναφέρω δύο μεγάλα πρότζεκτ, τα οποία παίρνουν πλέον τον δρόμο της υλοποίησης. Το ένα είναι το Κυβερνητικό Πάρκο «Ανδρέας Λεντάκης», στις εγκαταστάσεις της ΕΒΟ-ΠΥΡΚΑΛ στον Δήμο Δάφνης-Υμηττού. Εκεί θα συγκεντρωθούν σε ενιαίο χώρο οι κατακερματισμένες υπηρεσίες 9 υπουργείων, εξοικονομώντας σημαντικούς πόρους για το Δημόσιο, αλλά θα αναζωογονήσει και το κέντρο της Αθήνας με νέες χρήσεις κατοικίας, πολιτισμού, τουρισμού αλλά και αναβάθμιση της ποιότητας ζωής των κατοίκων της ευρύτερης περιοχής του Δήμου Δάφνης-Υμηττού.
Το δεύτερο μεγάλο έργο στο Λεκανοπέδιο είναι η κατασκευή ενός ενοποιημένου ποδηλατόδρομου και πεζόδρομου που θα υπερβαίνει τα 18 χιλιόμετρα και θα ενώνει την Αθηναϊκή Ριβιέρα, από την «Εσπλανάδα» στο Μοσχάτο μέχρι το Δημαρχείο Βάρης-Βούλας-Βουλιαγμένης. Όπως και στο πρότζεκτ της ΠΥΡΚΑΛ, έτσι κι εδώ, χρειάστηκε να ξεπεραστούν μεγάλες δυσκολίες. Όμως τα καταφέραμε. Και τα δύο αυτά εμβληματικά έργα που οραματιστήκαμε και σχεδιάσαμε από το μηδέν, αποτελούν έμπρακτη απόδειξη της σημασίας που αποδίδουμε στον δημόσιο χώρο και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής στις πόλεις μας. Αλλά και της αξίας του επιτελικού κράτους που σχεδιάζει κεντρικά, προγραμματίζει έγκαιρα, και ωριμάζει τέτοια σύνθετα έργα που διαφορετικά δεν θα υλοποιούνταν ποτέ λόγω των πολλών συναρμοδιοτήτων και των ακόμα περισσότερων εμπλεκομένων φορέων.
Το ανέφερα και στην ανασκόπηση της περασμένης Κυριακής, είμαστε προσηλωμένοι στην εφαρμογή της αρχής «νομιμότητα παντού». Δεν ανεχόμαστε παραβατικές συμπεριφορές σε οποιονδήποτε τομέα της κοινωνίας μας: είτε πρόκειται για εξαπάτηση καταναλωτών από ηλεκτρονικά καταστήματα-μαϊμού (σε 50 μπήκε λουκέτο το τελευταίο δεκάμηνο και σε άλλα επιβλήθηκαν υψηλά χρηματικά πρόστιμα), είτε πρόκειται για καταλήψεις πανεπιστημιακών χώρων (εκκενώθηκε άλλο ένα παράνομο στέκι, αυτή τη φορά στο Πολυτεχνείο), είτε αφορά την πάταξη παράνομων κυκλωμάτων φοροδιαφυγής, σαν αυτό που εξαρθρώθηκε από την ΑΑΔΕ αυτή τη βδομάδα, είτε αφορά περιστατικά ενδοοικογενειακής ή αντι-αθλητικής βίας. Οι επιτυχίες της ΕΛΑΣ είναι αλλεπάλληλες με πιο πρόσφατη την εξάρθρωση ενός ακόμη σκληρού και πολυπλόκαμου κυκλώματος που εκβίαζε καταστηματάρχες. Οι εμπλεκόμενοι αντιμετωπίζουν βαριές κατηγορίες σε βαθμό κακουργήματος.
Σκληρή και ακατάπαυστη είναι και η μάχη που δίνει -φέτος από τον Μάρτιο!- ο κρατικός μηχανισμός, μαζί με τους εθελοντές για να αντιμετωπίσουν τις δεκάδες πυρκαγιές που ξεπηδούν καθημερινά σε όλη τη χώρα. Πυρκαγιές δύσκολες, κοντά σε οικισμούς, όπως το μεγάλο μέτωπο που εκδηλώθηκε αυτή την εβδομάδα στο Σοφικό Κορινθίας. Σημαντικό ρόλο παίζει ο καθαρισμός των οικοπέδων. Καθαρίστηκαν τελικά 833.722 οικόπεδα από τους ιδιοκτήτες τους, προσφέροντας τεράστια βοήθεια στο πεδίο της πρόληψης, προστατεύοντας ζωές και περιουσίες. Τους αξίζει ένα μεγάλο ευχαριστώ, κυρίως γιατί έδειξαν μια νέα κουλτούρα ατομικής ευθύνης που συνδράμει τον κρατικό μηχανισμό στο δύσκολο και επίπονο έργο του. Πολλές μάχες λοιπόν κερδήθηκαν, αλλά είμαστε ακόμη στα μισά του καλοκαιριού και ο «πόλεμος» με τις φωτιές συνεχίζεται.
Κλείνοντας, να ευχηθώ καλή επιτυχία στους Έλληνες αθλητές και τις αθλήτριες που συμμετέχουν στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Παρισιού και οι οποίοι ξεκινούν το προσεχές Σάββατο. Μια ημέρα νωρίτερα, στην τελετή έναρξης, θα καμαρώσουμε την Αντιγόνη Ντρισμπιώτη και τον Γιάννη Αντετοκούνμπο να «ανοίγουν» πρώτοι την παρέλαση των χωρών κρατώντας ψηλά τη Γαλανόλευκη.
Καλή Κυριακή σε όλες και όλους!
